237 De eerste onderzoekscyclus: het redeneermodel Twee leerlingen, onder wie leerling 2, kwamen tot een conclusie die niet direct of indirect een verwoording is van een van de inzichten. Leerling 2 verwoordt eerst haar inzichten (zie Tabel 9.6) en formuleert vervolgens in de laatste zin een meer abstracte conclusie: ‘Alles wat je denkt te weten is niet meer waar, alles wat jou tot jezelf maakt is niet meer belangrijk. Dat wilde de schrijver duidelijk maken.’ De leerlingen hadden 20 minuten de tijd om over hun totaalinzicht na te denken. Dat heeft wellicht tijdsdruk opgeleverd en daardoor de kwaliteit van de geformuleerde totaalinzichten beïnvloed. Dat neemt niet weg dat de opdracht voor de meeste leerlingen te lastig is. In paragraaf 7.1 is al aangegeven dat het verwoorden van inzichten een complexe opdracht is. Leerlingen zijn zich misschien niet altijd even bewust van de tijdens de lessen verworven inzichten en kunnen ook bij de formulering ervan tegen beperkingen aanlopen. Meer oefening helpt mogelijk om bewuster na te denken over verworven inzichten en hoe deze onder woorden te brengen. Bij de evaluaties betreffen elf opmerkingen het formuleren van het totaalinzicht. In twee opmerkingen wordt duidelijk dat deze opdracht leidde tot meer begrip (‘Door het combineren van antwoorden tot een totaalinzicht ga ik veel meer nadenken over hoe een boek is geschreven’) en vijf opmerkingen laten zien dat leerlingen de opdracht mooi of interessant vonden (‘Alles overkoepelend, dat is mooi’). Drie keer noemden leerlingen de opdracht lastig of onduidelijk (‘Het totaalinzicht formuleren was lastig om te doen. Misschien concreter opschrijven wat de bedoeling is’ en ‘Ik vond dit onderdeel wat minder gaan, waarschijnlijk omdat ik het moeilijk vond’). Ook na afloop van de online les waarin deze opdracht is uitgevoerd, gaven meerdere leerlingen via de chat aan dat zij de opdracht lastig vonden. Een leerling noemde de opdracht bij de evaluatie niet nuttig (‘Het totaalinzicht was misschien een beetje overbodig, maar niet echt saai’). Hoewel het grootste deel van de opmerkingen positief is, is het vanwege het beperkte aantal (11) en het ontbreken van gedragsobservaties tijdens de online les lastig om de opmerkingen te relateren aan de analyses van de opdrachten. De resultaten van de opdrachten en de opmerkingen over het lastige karakter van de opdracht in de evaluaties en de chat in de online les, geven aanleiding om na te denken over een manier om deze lastige maar positief beoordeelde opdracht te behouden, maar in een andere vorm, die de leerlingen meer sturing biedt.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTk4NDMw