230 Hoofdstuk 9 ‘Deze bron laat me zien dat de formule van ‘wie heeft het gedaan’ ons aanspreekt, we willen mee doen en meedenken en achterhalen wie de schuldige is, wat zijn motief was en hoe die ermee wegkwam of juist gepakt werd, we houden van puzzels en oplossen van raadsels, het voedt ons brein.’ (Leerling 5) De door deze leerlingen geformuleerde inzichten laten soms een eigen oplossing zien (Osewoudt had gelijk of Osewoudt heeft Dorbeck verzonnen), maar vaker is de conclusie dat je zelf moet gissen. Negen leerlingen gaan een stap verder in hun interpretatie en doorzien dat de auteur de lezer bewust manipuleert door eerst het verhaal te presenteren zoals Osewoudt het beleeft en hem vervolgens verwart door andere perspectieven te introduceren: ‘De schrijver probeert je de indruk te geven dat je het begreep, maar niks was eigenlijk wat het leek. Je begint te twijfelen aan alles wat je hebt gelezen, aan de hoofdpersoon en eigenlijk ook aan je eigen vermogen om een tekst uit te pluizen. Je vraagt je af of je iets over het hoofd hebt gezien? Verwacht het onverwachte.’ (Leerling 10) Naast leerling 2 laat nog één andere leerling een letterkundige houding zien door een stap verder te gaan in de interpretatie en een dieper thema aan te boren, namelijk dat je de waarheid nooit kunt kennen: ‘Ook al blijft het perspectief nog steeds vanuit Osewoudt, door de meningen en bewijzen van anderen kan je inzicht veranderen. Achteraf kun je misschien wel zeggen dat het boek geen inzicht geeft in het leven van Osewoudt, maar in de gedachten van Osewoudt. Je ziet de dingen die hij ook denkt te zien. Maar in werkelijkheid voegt Osewoudt hier onbewust dingen aan toe, of laat hij belangrijke dingen weg. Hierdoor kun je ervan uitgaan dat het beeld dat je van een roman hebt nooit volledig is. Ik heb uit dit alles over de bedoeling van de auteur geleerd dat de auteur door middel van een bepaalde manier van een zaak belichten je hele manier van denken kan bepalen. De auteur heeft er bewust voor gekozen om pas nadat je hele (niet kloppende) standpunt gevormd was de manier vanuit de andere kant te belichten. Zo voel je je bijna persoonlijk aangesproken, omdat niet alleen Osewoudt in Dorbeck gelooft, maar ook jijzelf. Dus niet alleen Osewoudt wordt voor gek verklaard, maar jij ook. Dit heeft de auteur allemaal gedaan door aspecten toe te voegen aan het verhaal, en deze aspecten daarna weer te ontkrachten.’ (Leerling 13)
RkJQdWJsaXNoZXIy MTk4NDMw